นกคีรีบูน นกเลี้ยงสวยงาม

[นกน้อย]

    นกคีรีบูนเป็นนกเลี้ยงในกรงชนิดหนึ่ง ที่บรรดาผู้นิยมเลี้ยงนกเลี้ยงกันทั่วไปจำนวนมาก มีกำเนิดดั้งเดิมที่เกาะแคนารี ฉะนั้นนกคีรีบูนนี้จึงมีชื่อในภาษาอังกฤษว่า Canaries ซึ่งก็แปลว่าสีเหลืองอันสดสวย และก็เป็นคำหมายทั่ว ๆ ไปดุจเดียวกัน แต่อันแท้ที่จริงแล้วสีสันของนกคีรีบูนป่าตามธรรมชาติไม่ได้ใกล้เคียงกับสี เหลืองเสียเลย สีของนกที่นักเดินเรือชาวสเปนนำมาจากเกาะแคนารีเมื่อแรกเริ่มเดิมทีนั้นเป็น สีเขียวแกมเทามิได้มีสีอย่างเช่นปัจจุบันนี้เลย

    นกคีรีบูนเมื่อยังอาศัยอยู่ตามธรรมชาติ ตามปกติไม่ชอบอากาศร้อนนัก เมื่ออากาศเริ่มร้อนนกคีรีบูนจะอพยพไปสู่บริเวณเขตเขา ซึ่งอากาศนุ่มนวลเย็นสบายกว่า แต่เมื่ออากาศหนาวจัดก็กลับลงมาสู่ที่ราบอีก

    นกคีรีบูนเป็นนกปากแข็งกินเมล็ดพืช และก็กินอาหารได้หลายอย่าง เช่น เมล็ดเร๊ป เมล็ดแคนารี เมล็ดป่าน เป็นต้น นอกนั้นยังชอบกินอาหารผักสด เช่น ผักกาดหอม ซิควีด เป็นต้น สิ่งสำคัญควบคู่กันไปกับอาหารคือ กระดองปลาหมึก อีกทั้งเม็ดกรวดทรายขนาดเล็ก เพื่อช่วยบดย่อยอาหารในกึ๋นและสิ่งสำคัญที่สุดคือ น้ำสะอาด การกินน้ำของนกคีรีบูนไม่ได้ดื่มแล้วชูขึ้นไปเหมือนนกบางชนิด เมื่อนกคีรีบูนอาบน้ำ, มันจะจุ่มหัวลงไปในน้ำ แล้วเอาปีกตีน้ำเหมือนหนึ่งว่าจะให้ตัวของมันเปียกน้ำอย่างเต็มที่ เมื่อเป็นการเรียบร้อยมันจึงขึ้นจากน้ำ สะบัด และไซร้จนกระทั่งขนแห้ง แล้วโผขึ้นสู่คอนตกแต่งขนต่อไป ขาและนิ้วของนกคีรีบูนมีเกล็ดกำบังอยู่ แต่นิ้วของมันก็ยาวและมีกรงเล็บโค้งงอไม่มีพละกำลังแข็งกล้าอะไรนัก เมื่อมายืนอยู่บนพื้นเรียบ ๆ ก็ดูเหมือนจะไม่มีความมั่นคงอย่างใดเลย ฉะนั้นนกคีรีบูนจึงชอบที่จะเกาะคอนอยู่ตลอดเวลา

    เมื่อถึงฤดูผสมพันธุ์นกคีรีบูนก็จะเข้าคู่กันสืบขยายพันธุ์ แต่ถ้านกคีรีบูนผู้ไม่พอใจในคู่นักตัวเมียก็จะแสดงการข่มขู่ เช่น จะใช้ปากและปีกจิกตีตัวเมียอยู่ตลอดเวลา ความสำเร็จในการผสมพันธุ์จะลุล่วงไป เมื่อนกทั้งสองมีความพอใจซึ่งกันและกันก็จะแสดงอาคารรักใคร่ ซึ่งมีพิธีตองอยู่มาก กล่าวคือ มีการป้อนอาหารให้กันและกัน รวมทั้งการแสดงกิริยาร่าเริงแจ่มใส รวมทั้งการขยับปีกอยู่ตลอดเวลา ถ้าหากนกทั้งสองแสดงความพอใจเช่นนี้ การผสมพันธุ์ก็จะลงเอยด้วยความเรียบร้อย

    สำหรับการสร้างรังวางไข่ของนกคีรีบูนที่มันจัดสร้างขึ้นตามธรรมชาติไม่สู้จะเรียบ ร้อยนัก คือแล้วแต่มันจะหาอะไรได้ ฉะนั้นรังจึงรกไปด้วยใบไม้ และใบหญ้า ส่วนการวางไข่ของนกคีรีบูนนั้นก็จะวางไข่ครั้งละ 3-5 ฟอง ไข่จะมีสีฟ้าอ่อน ๆ มีจุดสีน้ำตาลแกมแดงอ่อน ๆ ทั่วไป ระยะเวลาฟักไข่ประมาณ 13-14 วัน ลูกนกคีรีบูนเมื่อออกใหม่ก็เหมือนลูกนกทั่วไป ลูกนกจะกินอาหารของแม่ที่ย่อยแล้ว โดยคายอาหารในกระเพาะมาให้กินอีกครั้งหนึ่ง ลูกนกจะเจริญเติบโตสามารถช่วยตัวเองได้และบินออกจากรัง เมื่อมีอายุ 1 – 1 ? เดือนไป ส่วนในนกคีรีบูนตัวผู้ก็จะช่วยนกตัวเมียกกไข่และหาอาหารมาเลี้ยงลูกนกเช่น กัน

    ตามปกตินกคีรีบูนมักจะหาโอกาสร้องเพลงเสมอ เมื่อมันจะร้องเพลงจะมีกริยาเบิกบานเต็มที่ ตั้งตัวตรง ผวะหัวไปเบื้องหลังดุจดั่งนักร้องดังที่ยื่นอยู่บนเวทีต่อหน้ามหาชน ซึ่งนกคีรีบูนนี้จะมีความสามารถในการร้องเพลงมากน้อยต่างกันไป
   

    สำหรับประวัติความเป็นมาของการนำเอานกคีรีบูนมาเลี้ยงนั้นมีกล่าวไว้ว่า เมื่อประมาณ 500 ปีมาแล้วได้มีการติดต่อค้าขายโดยตรง เรือจากประเทศสเปนมายังอัฟริกา ปรากฏว่าเรือดังกล่าวมีสาเหตุต้องมาล่มแถวบริเวณหมู่หินของเกาะแคนารี อันตั้งอยู่ด้านตะวันตกเฉียงเหนือของอัฟริกาบรรดานักเดินเรือชาวสเปนจึงได้ ขึ้นพักอาศัยอยู่บนเกาะนี้จนกว่าจะมีหนทางกลับ ซึ่งบรรดานักเดินเรือทั้งหลายนี้ก็คงจะมีนิสัยชอบรักสัตว์เลี้ยงโดยเฉพาะ อย่างยิ่งจำพวกนก และคงหันมาสนใจในนกชนิดนี้ที่มีเสียงร้องไพเราะ และตนไม่เคยพบเห็นมาแต่ก่อน เมื่อได้พลัดถิ่นมาอยู่เช่นนี้จึงใช้เวลาเสาะแสวงหาเลือกนกที่ร้องเสียงดี นี้ ซึ่งในนกตัวผู้จะมีสีเขียวสดและตัวเมียจะสีจางปนเทาเล็กน้อย เมื่อได้พบว่านกเหล่านี้มีเสียงร้องที่ไพเราะผิดจากนกในสเปนครั้นเมื่อ สามารถหาหนทางกลับได้แล้วจึงจับใส่กรงที่ทำด้วยกิ่งไม้เล็กและหญ้ายาว ๆ นำกลับไปประเทศของตน และตั้งชื่อมันตามชื่อที่อยู่ดั้งเดิม ต่อมานกชนิดนี้ก็ได้ความนิยมเผยแพร่พันธุ์ไปทั่วยุโรป จะมีพบได้ทุกหนทุกแห่งเพราะเลี้ยงง่ายทั้งสองสวยงาม รูปและเสียงเพลงอันไพเราะ จนได้รับสมยาว่า ราชาแห่งเพลง (King of Songsters)

    แต่แรกเริ่มเดิมทีนั้น การเอานกคีรีบูนมาเลี้ยงกันก็เพื่อฟังการร้องเพลงอันไพเราะเพียงประการเดียว มิได้สนใจกับสีสันความสวยงามอย่างใด

    สำหรับการผสมพันธุ์นกคีรีบูนให้มีสีสันต่างๆ นี้ เพิ่งรู้กันเมื่อเริ่มต้นศตวรรษนี้เอง เรื่องนี้อาจนับเป็นอุบัติเหตุก็ได้ ที่มีนักเลี้ยงนกคีรีบูนในฮอลแลนด์คนหนึ่งชื่อ เฮลเดอร์ สามารถผสมนกคีรีบูนตัวหนึ่งมีสีแปลกประหลาดไปจากนกตัวอื่น เฮลเดอร์ ได้เรียกนกตัวนี้ว่า นกคีรีบูนสีโมรา (Agace Canary) ทั้งนี้เพราะว่านกคีรีบูนนี้มีสีเหลืองกับหินโมรานั่นเอง แต่มิช้าก็ค้นพบความจริงว่าการที่นกคีรีบูน กลายเป็นสีเช่นนี้ได้ก็เพราะมีการลดสีพื้นฐานลงไป จากหลักการนี้เองจึงได้นำเอาไปผสมพันธุ์เกิดสีสันใหม่ ๆ ขึ้นมามากมาย
   
ข้อมูลจำเพาะ
ชื่อภาษาไทย     นกคีรีบูน
ชื่อภาษาอังกฤษ     Canaries
ชื่อวิทยาศาสตร์     Serinus Canarius
ถิ่นกำเนิด     เกาะแคนนารี ซึ่งตั้งอยู่ทางตะวันตกเฉียงเหนือของอัฟริกา
รูปร่างลักษณะ     เป็น นกปากแข็งในจำพวกนกฟินซ์ สีสันขนลำตัวมีมากมายหลายสี เช่น สีเหลืองธรรมดา สีเหลืองอ่อน(สีทอง) สีเขียวสด สีเขียวแกมน้ำตาล สีลูกกวาง สีเทา(สีเงิน) สีขาวและสีแดง แต่สีสันลำตัวดูไม่ฉูดฉาดนัก นอกจากนี้บางชนิดก็มีภู่ขน และหงอนที่บนหัวดูสวยงามน่ารักมาก
อุปนิสัย     ร่าเริง แจ่มใส ชอบเกาะคอนอยู่ตลอดเวลา และส่งเสียงร้องเป็นทำนองเพลงอันไพเราะเพราะพริ้งน่าฟังยิ่ง สมกับสมยานามที่ว่าราชาแห่งเสียงเพลง (King of songsters)
อาหาร     เมล็ดพืชชนิดต่าง ๆ เช่น เมล็ดเร็ป เมล็ดแคนารี และเมล็ดทาน ตะวัน เป็นต้น พืชผักใบสีเขียว เม็ดกรวดทราย และน้ำสะอาด
การเจริญพันธุ์     ผสมพันธุ์วางไข่ในเดือนมีนาคม-ตุลาคม และวางไข่ครั้งละ 3-5 ฟอง (อาจถึง 6-7 ฟอง)

[นกน้อย]

ชนิดพันธุ์นกคีรีบูน

เป็นนกเลี้ยงในกรงที่มีทั้งความสวยงามและเป็นนกนักร้องเพลงที่มหัสจรรย์ยิ่งยวด ของโลกก็ว่าได้ มีผู้เลี้ยงนกเป็นอันมากยังนิยมเลือกนกที่สามารถร้องเพลงได้ไพเราะเพราะ พริ้ง เช่น นกคีรีบูนนี้ถึงแม้ความสวยงามในด้านขนของมันจะน้อยกว่านกหงส์หยก แต่นกคีรีบูนก็ยังมีสีสดสวยงามชวนดูอยู่ไม่น้อย เช่น สีเขียว สีเหลืองอ่อน (สีทอง) สีเหลืองธรรมดา สีเงิน สีขาว สีน้ำตาล สีอบเชย สีลูกกวางอ่อน สีส้ม และสีแดง โดยเฉพาะสีแดงนี้ก็กำลังได้รับความนิยมมาก

สำหรับนกคีรีบูนนั้นมีแตกต่างกันตั้ง 50 ชนิด แต่ละชนิดมีสีสันผิดแปลกกันเล็กน้อยบ้างมากบ้างตามประเภท แบ่งง่าย ๆ เป็น 2 ประเภท ได้แก่

   1. นกรูปงาม
   2. นกนักร้องเพลง

และในโอกาสนี้ก็จะขอเสนอเฉพาะชนิดพันธุ์นกคีรีบูนที่มีผู้เลี้ยงเท่านั้นคือ

นกคีรีบูนชอบเปอร์

นกคีรีบูนชนิดพันธ์นี้รูปร่างค่อนข้างเล็กแต่ก็แข็งแรงเลี้ยงดูง่ายและขยัน ร้องเพลงมีหลายสีสรร เช่น สีเหลืองอ่อน สีเหลืองธรรมดา สีเทาปนฟ้า สีอบเชย สีขาว และสีเทา

นกคีรีบูนรอลเล่อร์

นกคีรีบูนชนิดพันธุ์นี้เป็นชนิดพันธุ์ที่เลิศล้ำที่สุด นกคีรีบูนพันธุ์ดั้งเดิมนี้มีสีเขียวแกม น้ำตาลเข้ม มีจุดเหลืองแซมอยู่ ส่วนที่ท่อนคอนนั้นจะมีสีที่เรียกว่า "พร่างพราย" ทั่วไป ผู้เลี้ยงนกทั้งหลายนิยมการเลี้ยงคีรีบูนรอลเล่อร์ก็เพื่อฟังเสียงเพลงอัน ไพเราะของมัน

นกคีรีบูนรอลเล่อร์นี้มีพันธุ์กำเนิดเดิมในประเทศเยอรมัน จุดประสงค์ก็เพื่อให้เป็นนกนักร้องเพลงโดยเฉพาะมีบางคนถึงกับเล่าว่านก คีรีบูนชนิดพันธุ์นี้เป็นนกมือชั้นครู (Schoolmaster) แต่อันที่จริงแล้วคีรีบูนรอลเล่อรจะต้องจัดเลี้ยงไว้เป็นพิเศษ เพราะมันสามารถร้องเพลงได้ไพเราะ ฉายาของมันก็คือ ราชาแห่งเสียงเพลง ดังที่ได้กล่าวไว้ ซึ่งเป็นที่นิยมเรียกกันในเยอรมันเป็นครั้งแรก ผู้เลี้ยงนกจะคัดเลือกคีรีบูนรอลเล่อร์ตัวเด่น ๆ มาเป็นครูฝึกสอนลูกนก ลูกนกนี้จะต้องให้อยู่กับนกครูผู้ฝึกตลอดเวลา จะทำให้ลอกแบบการร้องเพลงได้อย่างถูกต้อง

ดังที่ได้กล่าวมาแล้วว่านกคีรีบูนรอลเล่อร์พันธุ์นี้ถูกผสมพันธุ์เพื่อการร้อง โดยเฉพาะ เดิมนกชนิดนี้มีสีเขียวแก่ แต่การมาได้ผสมพันธุ์ให้มีสีเหลืองอ่อน และแก่ ขาว สีส้ม และสีแก่ชนิดอื่น ๆ นอกจากนั้นยังมีสีแต้มพร่างพรายด้วย และที่สำคัญที่สุดของนกพันธุ์นี้ก็ต้องหุบปากร้องเพลง นกที่ดีต้องร้องด้วยเสียงต่ำก่อน แล้วเปลี่ยนเป็นรัว และเสียงครวญชนิดอื่น ๆ อีก ซึ่งนกพันธุ์นี้จะส่งเสียงร้องเพลงได้ดีหรือเลวก็อยู่ที่การผสมพันธุ์ มากกว่าอยู่ที่การฝึกให้ร้องเพลง

นกคีรีบูนนอร์วิช

นกคีรีบูนชนิดพันธุ์นี้เป็นนกขนาดใหญ่ มีทั้งพันธุ์ไม่มีหงอนและพันธุ์ที่มีหงอน นกคีรีบูนชนิดที่หัวเกลี้ยงไม่มีหงอนนั้นจะมีหัวกลมรูปร่างอวบอัด ปีกสั้น ปลายปีกไม่ประสานกัน นกคีรีบูนชนิดพันธุ์นี้หากเป็นดีจริง ๆ จะมีราคาและมีค่าคู่ควรแก่ราคาทีเดียว จึงต้องจัดให้มันได้กินอาหารสีผสมกับอาหารตามธรรมดา ตามส่วนของการเลี้ยงอาหารนกคีรีบูน วิธีการนี้จะทำให้สีขนลำตัวสวยงามและหากนกได้กินหัวผักกาดแดงสด ๆ จะช่วยให้สีส้มแกมแดงของมันงดงามยิ่งขึ้น แต่เรื่องเสียหายของนกคีรีบูนชนิดพันธุ์นี้ก็มีอยู่อย่างหนึ่งคือ มักจะเป็นโรคที่เรียกว่า "Lump" ซึ่งจะเกิดจากกระจุกขนซึ่งมีลักษณะอ่อน ไม่สามารถแซกเสียดผิวหนังขึ้นมาได้ และจะเป็นก้อนกลม ๆ อยู่ใต้ผิวหนังแล้ว ค่อยเจริญขึ้นจนเป็นก้อนแข็ง ซึ่งจะต้องรักษาโดยใช้ไอโอดีนทาแต้มให้หลุดไป ถ้าเอาไอโอดีนทาไม่ได้ผลจะต้องใช้สัตวแพทย์จัดการเอาออก ซึ่งความยุ่งยากนี้ก็มักจะเกิดขึ้นอีกทุกครั้งที่ผลัดขน ฉะนั้นทางที่ดีจึงควรทำลายทิ้งเสีย หากนกตัวนั้นเป็นโรคนี้ขึ้นมา เพื่อไม่ให้นกเกิดความทรมานต่อไป

สำหรับ มีคีรีบูนนอร์วิชพันธุ์หัวหงอนนี้ไม่ต้องเลี้ยงด้วยอาหารสีและถ้าต้องการลูก นกที่มีหงอนบนหัว ก็ควรผสมพันธุ์ที่มีหงอนภู่บนหัวด้วยกันหรือกับพันธุ์ที่ไม่มีหงอนบนหัว

นกคีรีบูนยอร์คไชร้

คีรีบูน ชนิดพันธุ์นี้ได้รับความนิยมมากเช่นกัน นกคีรีบูนยอร์คไชร์เป็นนกที่ร้องเพลงเสียงดัง แต่ชนิดเพลงของมันอยู่ในวงจำกัด มีทั้งที่เป็นสีเหลืองธรรมดา สีเหลืองอ่อน สีเขียว สีอบเชย สีขาว และอื่น ๆ สำหรับตัวเมียตามปกติมีขนาดเล็กกว่าตัวผู้เล็กน้อย ความสำคัญของนกยอร์คไชร้คือจะต้องมีขนาดยาว 6 นิ้ว จึงจะเป็นมาตรฐานถูกต้อง และนับว่ายาวที่สุดในบรรดาคีรีบูน ทั้งหลาย

คีรีบูนยอร์คไชร์นี้เป็นนกที่ต้องเลี้ยงด้วยอาหารบำรุงสีด้วยเช่นกัน และถ้าเลี้ยงดูให้อาหารและดูแลถูกต้องก็ไม่มีเรื่องยุ่งยากอะไร และมันจะวางไข่ที่มีเชื้อสมบูรณ์ แต่คีรีบูนนี้เป็นนกพ่อแม่ที่มีความสามารถในการเลี้ยงลูก จึงต้องให้คีรีบูนอื่น ๆ ช่วยทำการฟักไข่และเลี้ยงลูกแทน

นกคีรีบูนแลนแคชเชยร์คอบปี้

นกคีรีบูนชนิดพันธุ์นี้เป็นนกที่มีขนาดใหญ่ที่มีสีสันตามธรรมชาติคือมีสีเขียวปนเทานั้น บางทีอาจจะกล่าวถึงนกคีรีบูนพันธุ์ Manchester coppy ก็ได้ แต่นกพันธุ์นี้ในประเทศอังกฤษยังมีอยู่น้อยในทุกวันนี้ เพราะฉะนั้นการแนะนำจึงไม่ได้นำเสนอนกนี้

นกคีรีบูนพันธุ์นี้มีหงอนงดงามเรียบร้อย ลักษณะการยืนก็เหมือนกับคีรีบูนพันธุ์ยอร์คไชร์

นกคีรีบูนบอร์เดอร์แฟนซี

นกคีรีบูนชนิดพันธุ์นี้เป็นนกขนาดเล็ก มีรูปลักษณะเช่นเดียวกับนอร์วิช แต่บอร์เดอร์แฟนซีไม่มีหงอน การร้องเพลงของมันก็ไม่สู้กว้างขวางส่วนสีก็เช่นเดียวกับนกคีรีบูนยอร์คไชร์ คีรีบูนชนิดนี้เป็นชนิดที่มีลูกดกที่สุดชนิดหนึ่ง เป็นนกที่เหมาะสมแก่ผู้ที่จะเริ่มเลี้ยงนกคีรีบูน เพราะผสมพันธุ์ได้อย่างอิสระเสรี ทั้งในกรงผสมพันธุ์ และในสถานที่เลี้ยงนอกบ้าน และมีอำนาจนำมาผสมกับพันธุ์สีแดง (Red Factor) ได้ แต่ก็บรรลุความสำเร็จไม่มากนัก นกคีรีบูนบอร์เดอร์แฟนซีที่ดีควรมีขนาดความยาวมาตรฐาน 5 ? นิ้ว จะมีลักษณะที่โดดเด่นอีกอยู่หลายประการ เป็นต้นว่ามีหัวเล็ก ที่ตั้งของดวงตาจะอยู่ในลักษณะอันเหมาะสม มีด้านหน้าเชิดขึ้น หน้าอกกลม ปีกพนมอยู่เหนือหางส่วนปลายของปีกต้องบรรจบกันอย่างเรียบร้อย

นกคีรีบูนบอร์เดอร์แฟนซีนี้ถูกนำมาผสมกับนกคีรีบูนรอลเล่อร์ทำให้เกิดนก คีรีบูนพันธุ์ใหม่ขึ้นมาเรียกว่า "นักร้องเพลงอเมริกัน" ที่มีสำเนียงร้องเพลงเป็นทั้งเสียงรัว เสียงดัง เสียงนิ่มนวลและเสียงห้าวหาญ

นกคีรีบูนลิชาร์ด

คีรีบูนชนิดพันธุ์นี้เป็นนกอีกชนิดหนึ่งที่มีสีสวยงามสามารถอ้าปากรองเพลงได้ดี นอกนั้นยังสามารถเลี้ยงลูกได้ดีด้วย มีขนาดความยาว 5 ? นิ้ว คีรีบูนลิชาร์ดมีขนสีพื้น 2 สี คือ ขนสีเหลืองแก่หรือสีเหลืองอ่อน แต่ก็เรียกว่าสีทองและสีเงิน นกชนิดนี้มีทั้งขนส่วนปกคลุมหัวและไม่มีขนส่วนปกคลุม จึงควรผสมนกที่มีขนปกคลุมด้วยกัน และก็ควรพันธุ์เฉพาะนกสีทองและสีเงินล้วนเฉพาะปากและเท้าเท่านั้นจึงจะเป็น สีดำได้ นกคีรูบูนลิชาร์ดนี้เมื่อมีอายุมากขึ้น ขนที่สวยงามของมันจะหม่นหมองและเจือจางลงไป จึงต้องเลี้ยงด้วยอาหารบำรุงสีด้วย

นกคีรีบูนฮาร์ทเม้าเท่น

นกคีรีบูนชนิดพันธุ์นี้มีทั้งที่มีหงอนและไม่มีหงอนบนหัว มีขนาดความยาวมาตรฐาน 5 ? นิ้ว นกคีรีบูนพันธุ์ฮาร์ทธ์เม้าเท่นมีหลายสีสันหลายพันธุ์ยิ่งกว่านกคีรีบูนชนิด อื่น เพราะยังมีสีบลูหรือสีดินชนวนซึ่งคีรีบูนชนิดอื่นไม่มีคีรีบูนฮาร์ทธ์เม้า เท่นที่ดีจะร้องทำนองเพลงได้หลายชนิดกว่าคีรีบูนอย่างอื่น และเป็นนกที่เปิดปากร้องเพลงเด็ดขาดยิ่งกว่าอย่างอื่นเช่นเดียวกัน

นกคีรีบูนคลอเดอร์แฟนซี

นกคีรีบูนชนิดพันธุ์นี้เป็นนกพันธุ์ใหม่ กำเนิดในอังกฤษ มีลักษณะคล้ายนกคล้ายพันธุ์บอร์เดอร์แฟนซี แต่มีขนาดลำตัวเล็กกว่าพันธุ์บอร์เดอร์ มีหงอนที่หัวห้อยเป็นภู่ปรกลงมาปิดนัยน์ตานกประมาณ ? หนึ่ง เป็นนกสีขนสวยงามตามธรรมชาติ จึงไม่จำเป็นต้องเลี้ยงด้วยอาหารดีอย่างใด

อย่างไรก็ดี คีรีบูนคลอชเดอร์นี้นับได้เป็นนกแคล่วคล่องว่องไว มีการเคลื่อนไหวที่ดูกระฉับกระเฉง ประกอบกับเป็นนกขนาดเล็กที่น่ารักและไม่ต้องใช้เนื้อที่ใหญ่โตมากนักจึง เหมาะสำหรับผู้เลี้ยงนกเพื่อไว้ดูเล่นที่อยู่ตามแฟลตมากทีเดียวเพราะไม่จำ เป็นต้องใช้กรงเลี้ยงที่มีขนาดใหญ่โต

นกคีรีบูนเบลเยี่ยนแฟนซี

นกคีรีบูนชนิดพันธุ์นี้เป็นนกที่มีหัวและคอยาวยื่นออกมาเบื้องหน้าส่วนหน้าอก ค่อนข้างตื้น ไหล่สูง ซึ่งนับว่ามีลักษณะและรูปร่างแตกต่างออกไปจากนกคีรีบูนอื่นๆ มาก ขนลำตัวมีปลายขนเป็น สีขาวคล้ายกับสีไหม หางงองุ้มเข้ามา ส่วนจำพวกพันธุ์ไม่แท้จะมีหางเหยียดตรง

อย่างไรก็ดี นกคีรีบูนชนิดพันธุ์นี้ไม่สู้จะเลี้ยงแพร่หลายนัก ส่วนลักษณะที่นิยมอยู่คือ จะต้องยืนตัวตั้งตรง คอ และหัวจะเป็นมุมฉากกับลำตัวเมื่อเกาะคอน

นกคีรีบุนสกอทแฟนซี

นกคีรีบูนชนิดพันธุ์นี้มีชื่ออีกอย่างหนึ่งว่า dlasgow don นกคีรีบูนพันธุ์นี้มีลักษณะ รูปร่างและสีสันเหมือน ๆ กันกับนกคีรีบูนเบลเยี่ยนแฟนซี

นกคีรีบูนเรดแฟคเตอร์

นกคีรีบูนชนิดพันธุ์นี้มีผู้นิยมนกเป็นอันมากชอบเลี้ยง แม้ว่าจะมีขนาดเล็กแต่ก็มีสีแดงสวยงามและน่าสนใจ เป็นนกพันธุ์ทางระหว่างคีรีบูนธรรมดากับนกซิสกิ๊นสีแดงจากอเมริกาใต้ นกคีรีบูนชนิดพันธุ์นี้สามารถผสมพันธุ์ต่อไปได้อีก แต่สีก็จะค่อย ๆ จางลงไป

นกคีรีบูนลอนดอนแฟนซี

นกคีรีบูนชนิดพันธุ์นี้ลำตัวเป็นสีส้ม แต่ปีกและหางเป็นสีคล้ำถึงแม้ว่าเป็นชนิดที่ให้กินอาหารบำรุงสี แต่สีขนลำตัวก็จะเสื่อมจางลงไปได้ จึงมีผู้เลี้ยงนกนิยมเลี้ยงกันไม่มากนัก

นกคีรีบูนโคลัมบัส

เป็นนกคีรีบูนอีกชนิดพันธุ์หนึ่งซึ่งยังไม่สู้แพร่หลายในประเทศอื่น ๆ เว้นไว้แต่ในสหรัฐโดยเฉพาะมลรัฐโอริโอ นกชนิดพันธุ์นี้ไม่ได้จัดความยาวพิกัดแน่นอน ประมาณกันว่ายาว 6 นิ้ว เป็นนกคีรีบูนพันธุ์ที่มีหงอนที่เกิดจากผสมพันธุ์ระหว่างยอร์คไชร์

นกคีรีบูนพันธุ์สีใหม่

สำหรับนกคีรีบูนชนิดพันธุ์ใหม่ในปัจจุบันก็มีพันธุ์ใหม่เกิดขึ้นมากมาย และมีหลายสีสัน นอกจากสีตามปกติ เช่น สีเหลือง หรือสีเงิน สีฟ้า สีขาว และยังมีอีกชนิดหนึ่งที่นิยมกันมากคือสีแดงใหม่ อันผสมได้ขึ้นใหม่ ต่อจากนั้นก็มีพันธุ์ที่เรียกว่า สีลูกกวางอ่อนซึ่งมีจุดสีขาวเป็นพื้น นั่นเอง สีเขียว และสีแดงแกมน้ำตาล สำหรับนกคีรีบูนพันธุ์ใหม่ ที่น่าดูอีกชนิดหนึ่งคือ Blue Lizard และ Gloster สีขาว ซึ่งมีหงอนเป็นสีฟ้า

นกคีรีบูนพันธุ์สีใหม่เหล่านี้ เกิดจากความพากเพียรพยายามอันสมควรยกย่องในการเสริมสร้างนกหรือก็คือ ความสำเร็จในการผสมพันธุ์ปรับปรุงนกคีรีบูนนั่นเอง

[นกน้อย]

โดยทั่วไปแล้ว ถ้าไม่ได้เลี้ยงไว้เพื่อผสมพันธุ์ ผู้เลี้ยงมักจะใช้กรงเล็กๆ เป็นส่วนใหญ่ แต่ถ้าต้องการผสมพันธุ์ พร้อมกันไปด้วย ก็ควรมีกรงขนาดกว้างยาวพอสมควร

อาหารสำหรับนกคีรีบูน

เมล็ด ข้าวผสมสำหรับนกคีรีบูน (อาหารประจำ) ลิ้นทะเล (เป็นแคลเซี่ยมช่วยความเติบโตของขน กระดูก) ทรายผสมถ่านชาโคล (ช่วยย่อยอาหาร) อาหารสำหรับกระตุ้นเสียง (อาหารพิเศษมีตามร้านสัตว์เลี้ยง)


การเพาะพันธุ์นกคีรีบูน

นกคีรีบูนนั้นเพาะผสมพันธุ์ได้ง่าย ฤดูผสมพันธุ์ของนกคีรีบูนนั้นคล้ายนกอื่นโดยทั่วไป คือจะผสมพันธุ์เมื่อ อากาศเริ่มอบอุ่นแจ่มใสในฤดูใบไม้ผลิ ข้อที่ควรระวังคือ ในขณะนกฟักและเพาะเลี้ยงนั้นนกจะไม่ชอบการรบกวน เมื่อถึงเวลาวางไข่ แม่นกจะวางติดต่อกันทุกวันในเวลาเช้าจนกว่าจำนวนไข่จะหมด โดยทั่วไปจะมีไข่ 2-6 ฟอง เป็นการสมควรอย่าวยิ่งที่จะช่วยให้การเพาะฟักของแม่นกสะดวกและง่ายยิ่งขึ้น ด้วยการให้ลูกนกทั้งหมดออก จากไข่ในเวลาเดียวกัน ฉะนั้นเมื่อแม่นกเริ่มวางไข่ฟองแรกก็ควรเอาออก และนำฟองไข่ปลอม ใส่ไว้แทนทุกครั้ง เมื่อนกวางไข่ฟองสุดท้ายแล้ว (ส่วนมากจะวางไข่เพียง 4 ฟอง) จึงเอาไข่ปลอมออกนำไข่จริงวางที่เดิม



ขอบคุณ   คณะสัตวแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์

คุณพลสินธุ์ ไพศา์ล